Madai ya kutekwa kwa mwanaharakati wa Kitanzania na kiongozi wa vijana wa chama cha upinzani cha Chadema, Twaha Mwaipaya, nchini Kenya yameibua wasiwasi kuhusu usalama wa wapinzani wa kisiasa na watetezi wa haki za binadamu katika eneo la Afrika Mashariki.
Mwaipaya anaripotiwa kutoweka Jumapili, Oktoba 25, 2026, katika eneo la Kamulu, Kaunti ya Machakos, karibu na Nairobi, baada ya kudaiwa kuzuiliwa na watu wasiojulikana alipokuwa akisafiri kwa teksi kwenda kuwatembelea marafiki zake.
Kwa mujibu wa taarifa zilizotolewa na wanaharakati wa haki za binadamu, watu hao walikuwa wakitumia magari matatu, yakiwemo Toyota Land Cruiser Hardtop.
Hata hivyo, utambulisho wa watu wanaodaiwa kuhusika na tukio hilo na mahali alipo Mwaipaya bado havijathibitishwa hadharani.
Madai hayo yamezua mwitikio kutoka kwa viongozi wa upinzani na mashirika ya kutetea haki za binadamu, ambao wameitaka serikali ya Kenya kuchukua hatua za haraka kuhakikisha mwanaharakati huyo anapatikana akiwa salama.
Makamu Mwenyekiti wa CHADEMA, John Heche, ameiomba serikali ya Kenya kusaidia katika juhudi za kumtafuta Mwaipaya, akisisitiza umuhimu wa kuhakikisha anapatikana akiwa hai.
Heche ameeleza wasiwasi kuhusu mazingira ya kutoweka kwa mwanaharakati huyo na kuitaka serikali ya Rais William Ruto kushirikiana na vyombo husika kubaini kilichotokea.
Wakati huo huo, shirika la Amnesty International Kenya limetaka mamlaka kuchunguza suala hilo haraka na kuhakikisha usalama wa Mwaipaya.
Shirika hilo pia limewaomba watu wenye taarifa zinazoweza kusaidia kubaini alipo kutoa taarifa kwa mamlaka zinazohusika.
Kwa upande wake, chama cha CHADEMA kimeeleza wasiwasi wake kuhusu kutoweka kwa Mwaipaya, huku kikitaka mamlaka za Kenya kuhakikisha tukio hilo linachunguzwa na ukweli kufahamika.
Mwaipaya ni mmoja wa viongozi wa vijana wanaohusishwa na shughuli za uhamasishaji ndani ya CHADEMA, chama kikuu cha upinzani nchini Tanzania.
Amekuwa akishiriki katika harakati za kisiasa na madai ya mageuzi ya kidemokrasia nchini humo.
Kabla ya tukio hili, alikuwa amewahi kukabiliwa na changamoto za kisheria zinazohusiana na shughuli zake za kisiasa.
Kutoweka kwake sasa kumeibua maswali kuhusu usalama wa wanaharakati wa Kitanzania wanaoishi au kufanya shughuli zao nje ya nchi yao.
Tukio hilo pia limekumbusha matukio mengine yaliyowahusisha wanaharakati na viongozi wa upinzani katika eneo la Afrika Mashariki.
Miongoni mwa matukio hayo ni lile la mwanaharakati wa Tanzania Maria Sarungi Tsehai, aliyeripotiwa kutekwa jijini Nairobi Januari 2025 na kuachiliwa baadaye siku hiyo.
Vilevile, kiongozi wa upinzani wa Uganda, Kizza Besigye, aliripotiwa kutekwa Nairobi Novemba 2024 kabla ya kupelekwa Uganda, ambako alikabiliwa na mashtaka.
Matukio hayo yameongeza mijadala kuhusu wajibu wa serikali za eneo hili kuhakikisha kuwa tofauti za kisiasa hazisababishi watu kukabiliwa na vitisho au kupoteza uhuru wao.
Hadi Jumatatu, Oktoba 26, 2026, mahali alipo Mwaipaya hapakuwa pamewekwa wazi, huku utambulisho wa watu wanaodaiwa kumchukua ukiwa bado haujathibitishwa.
